Geweld tegen medewerkers in de psychiatrie blijft meestal onbestraft. Uit onderzoek van de Vrije Universiteit blijkt dat medewerkers vaak geen aangifte doen als ze zijn aangevallen door een patiënt uit hun kliniek. “In de praktijk heeft de patiënt een vrijbrief om geweld te gebruiken tegen het personeel”, zegt onderzoeker Joke Harte in de Volkskrant.

Jaarlijks is 30 tot 40 procent van het personeel in psychiatrische instellingen het slachtoffer van fysiek geweld. Daarvoor is slechts een kleine groep patiënten verantwoordelijk. Als medewerkers aangifte doen, blijft vervolging vaak achterwege, ook als de dader toerekeningsvatbaar is. De politie vindt volgens medewerkers dat geweld bij hun vak hoort of agenten vinden een aangifte niet nodig, omdat het Openbaar Ministerie de zaak toch zou seponeren. Een ander argument is dat de aanvaller er niets aan kan doen, omdat hij patiënt is. Ook worstelen de medewerkers met hun beroepsgeheim. Daardoor kunnen ze maar weinig informatie geven en dat maakt het volgens VU-onderzoeker Ingrid van Houwelingen lastig om aangifte van geweld te doen. Medewerkers zijn ook vaak bang voor wraakacties van patiënten. Bij een aangifte kan de anonimiteit van medewerkers niet gegarandeerd worden.

GGZ Nederland gaat met de politie en het Openbaar Ministerie om tafel om te kijken hoe het probleem kan worden aangepakt. Een woordvoerder van het OM heeft al in de Volkskrant gezegd dat slachtoffers in elk geval een betere uitleg moeten krijgen als een zaak geseponeerd wordt.

Reactie NU’91

NU’91 is verbijsterd. Agressie is niet normaal, en hoort niet bij het werk van zorgprofessionals. Er zijn duidelijke grenzen aan welk gedrag een zorgprofessional van een cliënt mag en kan accepteren. Ook als de agressie met het ziektebeeld van de cliënt te maken heeft. Als zorgprofessional ben je kwetsbaar. Je kunt je werk alleen doen als dat in een veilige omgeving is.

De boodschap van NU’91 is altijd duidelijk geweest: ben je het slachtoffer van agressie en of geweld doe dan altijd aangifte.

De gevolgen van agressie op het werk zijn groot. Slachtoffers van agressie rapporteren bijvoorbeeld een minder goede gezondheid en meer burn-outklachten. De effecten van agressie raken echter ook de organisatie. Slachtoffers van agressie verzuimen meer, zijn sneller geneigd van baan te veranderen en schatten hun eigen functioneren en inzetbaarheid lager in. We kunnen het ons absoluut niet permitteren dat verpleegkundigen het werkveld vanwege agressie verlaten.

NU’91 sluit acties niet uit

De wijze waarop de politie en het Openbaar Ministerie omgaan met aangiftes van agressie door zorgprofessionals is onaanvaardbaar voor NU’91. Wij eisen op korte termijn opheldering over deze kwestie door politie en OM. En is het antwoord niet bevredigend, dan gaat NU’91 samen met de medewerkers in de psychiatrie actie voeren om ervoor te zorgen dat geweldincidenten tegen zorgprofessionals altijd bestraft worden.

Over de auteur

Sander Brouwer

Geef jouw reactie!